Đề tài có mã số ĐT.NN.2023.953, do Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Ứng dụng Khoa học công nghệ Hải Phòng là cơ quan chủ trì, phối hợp cùng Viện Kiến trúc cảnh quan và Cây xanh đô thị (Trường Đại học Lâm nghiệp); PGS.TS. Đặng Văn Hà là Chủ nhiệm nhiệm vụ.

Quanh cảnh Hội nghị.

Cây xanh là thành phần quan trọng của cảnh quan đô thị, góp phần cải thiện môi trường, khí hậu và tạo nên cảnh sắc đặc trưng theo mùa của mỗi thành phố. Tuy nhiên, nhiều tuyến đường tại Hải Phòng hiện chỉ trồng đơn nhất một loại cây, gây đơn điệu về màu sắc và ảm đạm khi đến mùa lá rụng. Trong khi đó, chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu kỹ thuật phát triển, cải thiện cảnh sắc các loài cây thuộc danh mục 74 loài được đề xuất trồng tại đô thị, cũng chưa có mô hình thực nghiệm trồng xen kẽ nhiều loại cây trên một tuyến phố.

Xuất phát từ thực tế đó, Đề tài được thực hiện nhằm đánh giá thực trạng cây xanh đô thị; lựa chọn các loại cây bóng mát, cây bụi phù hợp để trồng xen kẽ, đảm bảo xanh và ra hoa nhiều đợt trong năm; hoàn thiện kỹ thuật nhân giống, ghép cành tạo nhiều màu hoa; từ đó xây dựng 01 mô hình thử nghiệm trên tuyến đường và 01 mô hình trình diễn tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Ứng dụng khoa học công nghệ Hải Phòng. 

Qua khảo sát, Đề tài đã xác định 40 loài cây bóng mát đang được trồng tại Hải Phòng, xây dựng bộ tiêu chí để đánh giá, xếp loại 30 tuyến đường ưu tiên trồng xen kẽ, đề xuất 5 dạng mô hình và lựa chọn 14 loài cây đưa vào thiết kế, gồm nhóm cây bóng mát (Vàng anh, Ban, Lim xẹt, Phượng vĩ, Săng lẻ, Lộc vừng, Bàng Đài Loan, Bằng lăng, Muồng đen) và nhóm cây bụi (Mẫu đơn, Én hồng, Én bạc, Tường vi, Hoa giấy).

Về nhân giống, Đề tài hoàn thiện quy trình nhân giống từ hạt cho 3 loài cây bóng mát (Ban, Vàng anh, Lim xẹt) với tỷ lệ nảy mầm đạt 83-88%; giâm hom cho 3 loài cây bụi (Mẫu đơn, Tường vi, Hoa giấy) với tỷ lệ sống đạt 91,1-96,7%. Đề tài đã sản xuất 4.213 cây bóng mát và 1.521 cây bụi, vượt so với số lượng theo hợp đồng. Đáng chú ý, kỹ thuật ghép nêm vào vụ Xuân đã tạo được các cây Bằng lăng, Săng lẻ ghép Tường vi hoa hồng (tỷ lệ cành ghép sống 80%), Tường vi, Hoa giấy ghép 3 màu và Mẫu đơn ghép 2 màu đỏ - vàng.

Cây ghép nhiều màu hoa - kết quả nghiên cứu của Đề tài.

Đặc biệt, Đề tài đã xây dựng mô hình trồng kết hợp nhiều loại cây trên tuyến đường dài khoảng 110m phía trước Đền thờ Trần Tất Văn, xã An Khánh theo cấu trúc 4 tầng: cây tầng cao (Sa la), tầng trung (Săng lẻ ghép Tường vi), cây bụi - cây hoa thấp (Mẫu đơn, Mai vạn phúc, Tường vi) và cây phủ nền (Chuỗi ngọc, Chiều tím). Cây được bố trí thưa, bảo đảm tầm nhìn và sự trang nghiêm của không gian di tích; nhờ phối kết các nhóm cây có thời kỳ ra hoa khác nhau, tuyến đường có hoa nở gối tiếp nhau từ tháng 2 đến tháng 11. Bên cạnh đó, mô hình trình diễn rộng khoảng 1.003,9m² tại Trung tâm kết hợp hệ thống tưới tự động, phục vụ tham quan, thực hành kỹ thuật ghép cây cảnh quan.

Mô hình trồng kết hợp nhiều loại cây trên tuyến đường phía trước Đền thờ Trần Tất Văn

Kết quả của Đề tài cung cấp cơ sở khoa học và bộ hướng dẫn kỹ thuật để các cơ quan quản lý, đơn vị thi công áp dụng, nhân rộng, góp phần khắc phục sự đơn điệu của các tuyến phố, hướng tới đô thị xanh, đẹp và nhiều sắc hoa trong năm.

Tại Hội nghị, Hội đồng nhất trí nghiệm thu Đề tài trên cơ sở đề nghị Ban chủ nhiệm chỉnh sửa, bổ sung một số nội dung như: bổ sung nội dung liên quan đến hệ thống chiếu sáng và hệ thống tưới nước trong nghiên cứu; rà soát, thống nhất lại toàn bộ số liệu và tên khoa học của một số loài cây; bổ sung thông tin về thành phần các loại phân bón sử dụng; làm rõ tính hiệu quả và khả năng nhân rộng của mô hình./.

Mộc Lan